Felsefe-Düşünce

"Pişmanlık ruhun yeraltındaki karanlık boyutlarına, suçun karanlık dehlizlerine inmeli, yokuş aşağı bu inişte karanlığın ve gizli varoluşun yeni bir farkındalığına varmalıdır. Dolayısıyla eğer biri derse ki, “Hiçbir suçumun farkında değilim, dolayısıyla pişman olacak hiçbir şeyim yok,” bu kişi ya bi..

Metafiziğe Giriş, ilk kez 1903 yılında yayınlanmış ve kısa sürede pek çok dile çevrilerek Bergson’un felsefe çevrelerinde dünya çapında kazanacağı şöhretin bir bakıma fitilini ateşlemiştir. Bergson’a has bakış açısını ortaya koyan bu yoğun metin, felsefesinin özeti mahiyetindedir. Filozof, bilimler ..

Demet Kurtoğlu Taşdelen, bu kitabında kişinin olanaklı felsefi gelişimi penceresinden bakarak evrensel, işlevsel ve değişime doğru yönlendiren bir etik görüş geliştiriyor. Hem kuramsal birikimine hem de deneyimlerine dayanarak geliştirdiği kendini varedebilme etiğini varoluşsal, fizik metafizik ve e..

İlk insanlar nasıl yaşıyordu? İlk toplumlar nasıl kuruldu? Filozofların tarih öncesi dönemlere ilişkin görüşleri nelerdi? Arkeoloji ve antropolojinin olmadığı bir zamanda geçmişe dönük bu yeniden inşaa çabaları neye dayandırılıyordu, neden yapılıyordu? Bu kitap, insan topluluklarının düzenli topluml..

Kierkegaard, 1847’de yayınlanmış bu kitabında beşeri sevgiyi, beşeri hareket ve davranışları, hareket tarzlarımızı tahlil ediyor, yorumluyor ve önerilerde bulunuyor. Kierkegaard’un fikrince, beşeri sevgi Tanrı tarafından bahşedilmiş bir şey, ve kitapta bu ışık altında, Tanrıyı ve komşuyu sevme buyru..

Kierkegaard, bu kısa lakin anlam ve mesaj yüklü eserinde, İncil’deki Dağ Vaazını temel alarak, insanın varoluşsal gerçeklerini ve koşullarını ince ve yer yer ironik bir dille mercek altına yatırıyor, ve diğer eserlerinde olduğu gibi bunda da dini inanışı eleştirel düşünceye açıyor.İnsanoğlu, Kierkeg..

18.yy’da merkezi Fransa olmakla birlikte tüm Avrupa’ya yayılmış Aydınlanma hareketinin en önemli ayaklarından biri de İskoçya’dır. Üstelik İskoç Aydınlanması’nın bu hareket içindeki yeri, sadece tamamlayıcı nitelikte değil, ayrıksı ve özgündür. David Hume’dan Adam Smith’e, Thomas Reid’den Adam Fergu..

Felsefeye giriş için bir el kitabı niteliği taşıyan Felsefe Dersleri, Simone Weil’in henüz 24 yaşında iken lisede verdiği derslerden oluşuyor.Genç yaşta ortaya koyduğu etkin eserlerle klasik bir filozof haline gelen Weil, bu derslerde, alışıldık sunum yönteminden farklı bir yöntem uyguluyor. Soyut f..

20. yüzyıl başındaki en özgün filozoflardan biri olan Henri Bergson, sadece yazdığı eserlerle değil, verdiği dersler ve konferanslarla da çığır açan isimlerden biri olmuştur.Bergson, Ruh Teorileri başlıklı derslerinde önce Aristoteles’e kadar olan süreci özetler, sonrasında Aristoteles, Plotinos, De..

Lysis ya da "Dostluk Üzerine" Platon'un erken dönem diyalogları arasında sayılır. Hatta Antikçağın ünlü felsefe tarihçisi Diogenes Laertios'a bakılırsa, Lysis'i Sokrates okumuş ve “bu çocuk da bana amma yalan söyletmiş” demiş. Diyaloğun konusu dostluktur ve bu dönem diyaloglarının çoğunda olduğu gib..

İngiliz ampirizminin ve liberal siyaset doktrininin büyük teorisyeni John Locke’un felsefesi, birçok filozofun kendi düşüncelerini geliştirirken ilham aldığı veya hesaplaştığı bir mahreçtir. Locke, kaleme aldığı eserlerinde ortaya koyduğu görüşleriyle felsefe tarihinde mümtaz bir yer edinmiştir. Jea..

Batı felsefesinin doğum yeri kabul edilen Miletos okulunun üç temsilcisinden kalan Fragmanlar ilk kez Türkçede: Thales, Anaksimandros ve Anaksimenes’in hem kişilikleri, hem doktrinleri, hem alımlanmaları.Fragmanları tematik haliyle gösteren bu kitap, Platon’dan günümüze adı sıkça geçen ama kim olduk..

Parmenides, Zenon ve Melissos ile birlikte Elea Okulu’na kaydedilen Ksenophanes, Sokrates öncesi Yunan felsefesinin en etkin figürlerinden biridir. Tanrı tasarımı hakkındaki eleştirel fikirleri soyut tek-tanrılı dinlerin habercisi olarak görülür. Teoloji, metafizik ve epistemoloji altında sınıflanab..

Psikanaliz, bir ‘hakikat’ arayışıdır. Verili kendi ile başı hoş olmayanın hoşnutsuzluğunu sorunsallaştırıp kendini kuran hakikate doğru yol alma çabasıdır. Mevcuda iz düşüren namevcudun (birtakım emarelerle kendini gösteren bir ‘hayalet’, ‘musallat bir tekinsizlik’tir o) kurucu hükmünden hareketle —..

Alman felsefeci Marcus Steinweg’i Aşikarlık Dehşeti: Sahte Kesinlikler’le tanıtmıştık sizlere. Steinweg ilk kitabında benimsediği yöntemin aynısını, arzudan cinselliğe, güncel sanattan eleştirel düşünceye, ahlaktan edebiyata uzanan çeşitli konularda toplamda yüz otuz altı başlığın yer aldığı Tutarsı..

Kişinin kendisini yaratması hayattaki en büyük amaçtır.Nietzsche, bunun tam da kendisinin yapmakta olduğu şey olduğunu söyleyerek bu amacı başarmanın, gene kendisinin getirdiği en büyük yenilik olduğunu belirtir.Nietzsche, her dünya görüşünün tikel bir hayat biçimini mümkün kılıp desteklediğine ve b..

İskoç Aydınlanması'nın mimarlarından Francis Hutcheson, geliştirdiği ahlâk teorisiyle David Hume, Adam Smith, Immanuel Kant ve pek çok diğer ünlü filozofa esin kaynağı olan bir düşünürdür. Hutcheson'ın "ahlâk duyusu" olarak nitelendirdiği şey ise kendisinin de ifade ettiği üzere "doğal vicdan"dır ve..

Amerika'ya özgü varoluşun edebi ve felsefi olarak dillendirilmesinde belki de en etkili olan düşünür Emerson'dır. O, sadece Avrupa edebiyat, kültür ve düşünce gelenekleriyle, Antik Yunan ve Roma'yla bağ kurmakla kalmamış, daha kapsamlı ve geniş bir ilgiyle Hint ve Orta Doğu klasiklerine dair hayli d..

"Minervanın baykuşu ancak alacakaranlıkta uçmaya başlar." Dünyanın düşüncesi olarak felsefe, bilgelik, ancak gerçeklik oluşumunu tamamlayıp bitirdiği zaman ortaya çıkar. "Minervanın baykuşu özgürce uçtukça akıl ancak özgür olabilir ve gerçeği bilebilir."Montaigne'in izinde Fransız düşüncesinin 20. y..

Hilmi Ziya Ülken’in felsefi yolculugu Nietzsche’nin tanimlamasiyla bütün “degerlerin yeni bastan degerlendirilmesi“ne denk düsen bir farkliligi içerir. Bilginin kökeni ve degerlerin dogasina iliskin acaba ne biliyoruz? Tüm bildiklerimizi bir yana koyup onlari felsefi düzlemde gözden geçirebilecek bi..

“Bu kitabin hazirlanisi sirasinda herkesin ilgi odaklarinin farkli olacagi düsüncesinden, Foucault’ nun kitaplarindaki üç eksenden, Bilgi (gerçek), Iktidar (siyaset), Zevk (öznellik) eksenlerinden yola çiktim. Kitaplarini bu eksenlerin agirliginda okudum. Okumam sirasinda Gilles Deleuze’ün Foucault ..

Basta özellikle Deleuze, Foucault, Derrida olmak üzere modern Fransiz düsüncesinin çekiciligi, kesinlik atfedilen hem gerçeklik algisinin hem de yüzeysel/gündelik deneyim akisinin temelinde mutlak ve belirli bir bilgiyi, bireyi/özneyi, kültürü, dogayi, tarihi, evrenseli açiga çikarmaya çalisan moder..

Plato’nun savunması gerçekten Sokrates’in ele alıyor hiçbir kanaate bağlanmadan. Xenephon’un çizdiği ses ve karakter itibariyle Sokrates’in anılarında bazı pasajlar bize Hermegones’in o (Sokrates’in arkadaşı olan) tanıklığı hakkında bazı bilgiler veriyor. Diktaların hoşgörülerini kazanmak işin bir ş..

Aşk, Schopenhauer’e göre yaşama istencinin başka herhangi bir dürtü veya arzudan çok daha güçlü bir şekilde vücut bulmuş halidir; dolayısıyla insanın içinde bulunduğu mutsuzluğun da baş sorumlusudur. En romantik haliyle bile aşk, türün devam ettirilmesine yönelik içgüdüyü içinde barındırır. İki kişi..

“Bu kitap, en nadir olan insanlaradır. Belki de onlardan biri bile henüz dünyaya gelmedi. Onlar Zerdüşt’ümü anlayanların arasında olacaktır: Ama kendimi bugünden kulak kabartanlarla karıştırmam mümkün mü? Bana ait olan, yarından sonraki gündür. Bazıları öldükten sonra doğar.”Nietzsche Deccal’i 1888 ..

Machiavelli’nin 1513 yılında kaleme aldığı, ancak onun ölümünden beş yıl sonra (1532’de) yayımlanan Prens, Machiavellist düşüncenin temelini oluşturmaktadır. Machiavelli, mutlak güç sahibi bir yöneticinin ülke açısından çok daha faydalı olacağını düşünmüş, bu amaca giden yolda gerekli olan araçları ..

Darwin'in Türlerin Kökeni kitabının ilk çevirmeni ve sosyal Darwinizm'in ilk teorisyeni, feminist, antropolog ve filozof Clémence Royer, başta Karşılıklı Yardımlaşma olmak üzere çeşitli eseriyle anarşist teorinin önde gelen isimlerinden, çağdaşları arasında tanınmış bir coğrafyacı olan Piyotr Kropot..

Antikçagda bir yasam tarzi, yasama dair bir seçim, hatta bir sagaltim yolu olarak görülen felsefe, günümüze bu özelliklerinden koparak geldi. Modern çaglarin filozofu orijinal olmaya çalistikça, felsefe bizden uzaklasip karmasiklasti; kisisel ve toplulukla ilgili yanlarini bir bir kaybetti. Modern f..

Merhum sohbetlerinde dar manada siyasetten bahsetmez, zaten meseleleri bir siyaset meselesi olarak da görmezdi. Siyasi degil, ruhlarda manevi bir inkilaba ihtiyacimiz vardi. Siyasetin halini gördükçe “Bu memlekette elli sene daha seviyeli siyaset yapilmaz” derdi Herhalde bu günleri görse “Hiçbir za..

Sicilya, IX. yüzyildan baslayarak islâm hakimiyetine girmis, X. yüzyilda ise mutluluk ve refahin ve islâm kültürü ve sanatinin merkezi haline gelmistir. Bu kültürün ardindan Sicilya Krali olan II. Frederic (1194-1250), 1220’de Roma krali olmus, Haçli seferlerine katilmakta tereddüt ettigi için aforo..

Sanatın ölümü, sanatın eserin somut boyutuna erişememesinden kaynaklanıyorsa, o zaman çağımızda sanatın krizi, aslında, şiirin, poiesis’in krizidir. Poiesis, şiir, burada diğer sanatlar arasında bir sanat anlamına gelmez, insanın yapıp etmesinin, üretime yönelik iş görmenin adıdır. Sanatsal yapıp et..

Şankara, M.S. 8. yüzyılın başında yaşamış büyük Hint düşünürüdür. Veda metinlerine dayanan Hinduizm’in düşüncedeki doruk noktasıdır. Şankara, Veda’ların sonu ya da sonucu anlamına gelen ve temelinde başat Upanişad’lardan oluşan Vedanta sistemini, özellikle Upanişad’lara ve Brahmasutra’lara yaptığı d..

Jacques Ranciere, çağımızın yaşayan en önemli filozoflarındandır. Türkiye’de de hayli bilinen ve takip edilen bir filozof olan Ranciere, Aisthesis ile yapıtlarının yapıtını yazmış ve bir başyapıt ortaya çıkarmıştır. Estetiğin kurucu temellerini 14 epizot üzerinden açıklayan Aisthesis, bir estetik re..

“Sen: yaşamamda ‘karşıma çıkan’ yakın yabancı, bir beliriş, bir doğuş.”AHMET SOYSAL“Kalbinde hayatın özünü, parlayan an’ı, sana senden bir hayat bahşeden o güzel akışı saklamak. Taşarak her an olan, her şimdiye varan o an’ı, o arındıran, o kaplayan, o dönen, o dönüştüren an’ı: o yaşamak vaktini sak..

Normal ve Patolojik (1966) kitabı ile Georges Canguilhem biyoloji, bilim felsefesi, tıp ve psikoloji alanlarının kurucu ismi oldu. Temel tezi yaşamın mekanik ya da kimyasal süreçlerde değil canlının ortamı ile kurduğu karşılıklı yaratıcı ilişkide aranması gerektiğiydi: Yaşam yaşayandan hareketle anl..

Maurice Blanchot Felaket Yazısı’nda bizi ebediyen yankılanacak "parçalı yazıyla" tanıştırıyor. Felaket: yıldızdan kopmak, öyleyse aydınlık ve merkezî bir güçten, onun toparlayıcı düzeninden, "kendine rağmen" ayrılmak. ? Sonsuz-sınırlı, bu sen misin?? Geriye, adına sustuğumuz adlandırılmamış kalır.Fe..